Berberyna – gdzie występuje naturalnie i w czym można ją znaleźć?

Od lat budzi zainteresowanie zarówno badaczy, jak i osób sięgających po suplementy. Nic dziwnego – jej obecność potwierdzono w wielu roślinach wykorzystywanych w różnych tradycyjnych systemach zielarskich na całym świecie.

W tym artykule dowiesz się, do czego służy berberyna i w jakich roślinach można ją znaleźć. Bo berberyna to nie tylko berberys zwyczajny!

Czym jest berberyna?

Berberyna to naturalny związek pochodzenia roślinnego, zaliczany do alkaloidów. Występuje w określonych gatunkach roślin leczniczych, wykorzystywanych od wieków m.in. w tradycyjnej medycynie chińskiej.

Jednym z najlepiej opisanych obszarów działania jest wpływ berberyny na poziom cukru we krwi. Z tego względu berberyna bywa stosowana jako wsparcie w terapii cukrzycy typu 2 oraz insulinooporności (zmniejszenia wrażliwości tkanek na insulinę) jako element wspierający regulację glukozy we krwi.

Ponadto berberyna obniża poziom cholesterolu całkowitego, w tym cholesterolu LDL. Może prowadzić do obniżenia poziomu trójglicerydów poprzez regulację ekspresji receptorów wątrobowych.

Z uwagi na szeroki wpływ na szlaki metaboliczne, berberyna może wspomagać procesy związane z masą ciała i sprzyjać odchudzaniu. Dzieje się to głównie poprzez wpływ na metabolizm glukozy i lipidów. Może być wsparciem w utracie masy ciała w przypadku otyłości.

Należy pamiętać, że berberyna jest związkiem, który może powodować działania niepożądane.

Więcej o działaniu i właściwościach berberyny, jej ogromnym potencjale oraz skutkach ubocznych jej stosowania poczytasz w pozostałych naszych artykułach na jej temat!

Jak wygląda berberyna?

Berberyna to substancja o intensywnie żółtej barwie. W suplementach diety występuje jako proszek, często w kapsułkach. W surowcach roślinnych jej obecność powoduje żółte zabarwienie tkanek wewnętrznych, szczególnie drewna i przekroju korzeni lub kłączy roślin, takich jak berberys czy Coptis.

Berberyna i jej naturalne źródła

Berberyna występuje naturalnie w roślinach z kilku rodzin botanicznych. Najczęściej pozyskuje się ją z berberysu zwyczajnego (Berberis vulgaris) i innych gatunków berberysu (Berberis spp.). Poza tym obficie występuje w kłączach Coptis chinensis (huang lian), korze wewnętrznej Phellodendron amurense (huang bai) oraz w kwiatach Mahonia aquifolium – mahonii pospolitej. Znajdziemy ją także w korzeniu Hydrastis canadensis – gorzknika kanadyjskiego (goldenseal) oraz w łodydze Tinospora cordifolia – guduchi. Berberyna znajduje się głównie w korzeniach, kłączach i korze (zależnie od gatunku), dlatego właśnie z tych surowców berberyna pozyskiwana jest do ekstraktów i preparatów typu suplement diety z berberyną.

Gdzie występuje berberyna?

Roślina (rodzaj / gatunki)	Część rośliny	Zawartość berberyny	Region występowania
Berberys (Berberis spp.) – m.in. B. vulgaris, B. aristata, B. chinensis	Korzeń, drewno korzenia	Wysoka	Europa, Azja
Mahonia (Mahonia spp.) – m.in. M. aquifolium, M. japonica	Korzeń, kłącze, kwiaty	Średnia	Ameryka Północna, Azja
Coptis (Coptis spp.) – m.in. C. chinensis, C. japonica	Kłącze	Wysoka	Azja Wschodnia
Korkowiec amurski (Phellodendron amurense)	Kora wewnętrzna	Średnia	Azja Wschodnia
Gorzknik kanadyjski (Hydrastis canadensis)	Kłącze, korzeń	Średnia	Ameryka Północna
Guduchi (Tinospora spp.) – m.in. T. cordifolia, T. sinensis	Łodyga	Niska–średnia	Indie, Azja Południowo-Wschodnia
Arcangelisia (Arcangelisia flava)	Łodyga, owoce	Wysoka	Azja Południowo-Wschodnia
Venivel (Coscinium fenestratum)	Łodyga, kłącze	Wysoka	Indie, Sri Lanka
Żółcień amerykański (Xanthorhiza simplicissima)	Korzeń	Średnia	Ameryka Północna

Czy berberyna występuje w żywności?

Nie. Berberyna nie występuje w żywności ani w produktach spożywczych, które stanowią element codziennej diety. Występuje tylko w roślinach, które wymieniłam, a one jako żywność są niejadalne :) Nie da się więc przyjmować jej w zwykłej diecie, należy celowo stosować berberynę, aby poczuć jej właściwości i działanie.

Berberyna – gdzie występuje najczęściej? Podsumowanie

Berberyna występuje naturalnie w wielu różnych roślinach, które nie należą do jednego regionu ani jednej tradycji zielarskiej. Pochodzą z bardzo różnych zakątków świata – od Dalekowschodniej Azji poprzez Europę aż po Amerykę Północną.

Rośliny te do dziś wykorzystywane są w różnych systemach medycznych: czy to w Ajurwedzie, czy TCM, czy w medycynie rdzennych ludów Ameryki Północnej. Stosuje się je w roli środków antybakteryjnych, przeciwzapalnych i ściągających – wewnętrznie i zewnętrznie.

Przed rozpoczęciem suplementacji należy dowiedzieć się, jak ją dawkować, jakie są skutki uboczne i przeciwwskazania. Warto też skonsultować się z lekarzem, ponieważ berberyna może nasilać działanie leków na cukrzycę.